Ο Δήμος Ραφήνας Πικερμίου με την 194/5-9-2023 ομόφωνη απόφαση του την προηγούμενη δημοτική περίοδο ενέκρινε ψήφισμα προς την ΚΕΔΕ περί ΑΝΑΣΤΟΛΗΣ των ΔΙΑΤΑΞΕΩΝ ΤΟΥ Νέου Οικοδομικού Κανονισμού (ΝΟΚ) ΠΟΥ ΟΔΗΓΟΥΝ ΣΕ ΥΠΕΡΜΕΤΡΗ ΔΟΜΗΣΗ και δυνητική πολεοδομική καταστροφή των οικισμών μας, που εισηγήθηκα ως Αντιδήμαρχος Υποδομών .
Του Παναγιώτη Καλφαντή
Ο Νέος Οικοδομικός Κανονισμός (ΝΟΚ), εγκρίθηκε το 2012. Δηλαδή οι διατάξεις του υφίστανται πέραν της 10ετίας. Σε σχέση με τον Γενικό Οικοδομικό Κανονισμό που εφαρμόστηκε από το 1985 και τον οποίο αντικατέστησε, μια βασική διαφορά είναι τα λεγόμενα «δώρα»- bonus, στον συντελεστή δόμησης, όπως για παράδειγμα αν κατεδαφίζεται παλαιό κτίριο, αν η ενεργειακή κλάση του νέου κτιρίου είναι Α+ αν το δώμα φυτεύεται κλπ. Αυτά είναι τα άμεσα, διότι υπάρχουν και έμμεσα, όπως η μη συμπερίληψη των κοινόχρηστων χώρων, τμήματος σοφιτών, παταριών και υπογείων στον συντελεστή δόμησης (ΣΔ), υπό προϋποθέσεις. Κατά μέσο όρο ο συνδυασμός αυτών των ευεργετικών διατάξεων οδηγεί στην αύξηση του ΣΔ κατά 10% με 15%. Βέβαια για να μπορεί αυτός ο ΣΔ να εξαντληθεί, θα πρέπει η οικοδομή να αυξήσει το ύψος της, επομένως κατά γενικό κανόνα έχουμε αύξηση κατά έναν όροφο τουλάχιστον.
Για το θέμα εκδόθηκε η 293/6-3-2024 απόφαση του 5ου τμήματος του ΣΤΕ που δικαιώνει τον Δήμο Αλίμου ο οποίος είχε προσφύγει κατά των ευνοϊκών αυτών διατάξεων .
Ήδη οι Δήμοι Κηφισιάς, Αλίμου και 3Β , με ομόφωνες αποφάσεις ΔΣ, δεν εκδίδουν τις άδειες δόμησης που εκμεταλλεύονται τις ευνοϊκές διατάξεις και επιτρέπουν την κατασκευή υψηλών κτιρίων σε σχέση με τα ήδη υπάρχοντα ,υποβαθμίζοντας το ανθρωπογενές περιβάλλον με δόμηση 2 ταχυτήτων στον ίδιο οικισμό.
Οι δημόσιες αντιπαραθέσεις, μεταξύ εκπροσώπων του τεχνικού κόσμου και της αυτοδιοίκησης, οι αποφάσεις του κεντρικού κράτους που ακυρώνουν τις αποφάσεις Δήμων και Δημάρχων, οι νομικές προσφυγές και οι κάθε είδους νομικές ερμηνείες για τη δόμηση κατά ΝΟΚ δεν μπορούν να κρύψουν την μεγάλη και πραγματική εικόνα, η οποία είναι ότι:
– Ο κύριος και αποκλειστικός υπεύθυνος για το χάος που έχει επέλθει στους κανόνες δόμησης είναι το αρμόδιο Υπουργείου Περιβάλλοντος.
-Πρέπει να υπάρξει ασφάλεια πολεοδομικού δικαίου, με σεβασμό στη νομιμότητα, τις συνταγματικές επιταγές προστασίας του περιβάλλοντος και της ιδιοκτησίας και το επιστημονικό και επαγγελματικό έργο των μηχανικών.
Το πλέον γνωστό στην κοινή γνώμη παράδειγμα εφαρμογής τέτοιων διατάξεων, είναι η περίπτωση του ξενοδοχείου στην Ακρόπολη της COCOMAT που έγινε το πιο δημοφιλές “πολεοδομικό σίριαλ” . Με αναρίθμητα επεισόδια, τα οποία ξεκίνησαν από την ακύρωση οικοδομικής άδειας από το ΣτΕ, συνεχίστηκαν με δικαστικές αποφάσεις και εξαγγελίες κατεδάφισης ορόφων του κτιρίου, ως “αυθαιρέτων κατασκευών” … Και έχουν φτάσει σε δικαστικές αξιώσεις άνω των 5 εκατ. ευρώ της ιδιοκτησίας του κτιρίου από το Δήμο Αθήνας, η ΥΔΟΜ του οποίου εξέδωσε νόμιμα την οικοδομική άδεια, με την οποία ανεγέρθηκε το περιβόητο κτίριο.
Και όσοι παρακολουθούν το “πολεοδομικό σίριαλ” της COCOMAT είναι σαν να βλέπουν σκηνές από το μέλλον, για αυτά που συμβαίνουν σήμερα με τις νέες άδειες και τα κτίρια του ΝΟΚ.
Η αύξηση των νέων κατασκευών από το 2018 μέχρι και σήμερα λόγω της αποεπένδυσης της δεκαετίας της οικονομικής κρίσης , σε συνδυασμό με την επέλαση των ξένων funds ,της χρυσής VISA και των βραχυχρόνιων μισθώσεων δημιούργησε ένα εκρηκτικό μείγμα στην κτηματαγορά.
Η οριζόντια παροχή κινήτρων από τον ΝΟΚ σε ολόκληρη την επικράτεια, είναι εντελώς λανθασμένη. Για παράδειγμα είναι διαφορετικό το bonus απόσυρσης κτιρίου σε μια επαρχιακή πόλη, όπου στη θέση του θα ανεγερθεί ένα νέο σύγχρονο και ενεργειακά αποδοτικό με την ίδια πάνω κάτω δόμηση από ότι σε ένα οικόπεδο στο κέντρο της Αθήνας, όπου στη θέση του παλιού ισογείου, θα ανεγερθεί μια 8όροφη πολυκατοικία.
Όταν ολοκληρωθούν τα Τοπικά Πολεοδομικά Σχέδια (ΤΠΣ), τότε και μόνο τότε θα μπορούμε να δώσουμε κίνητρα ή αντικίνητρα ανά περιοχή.
Ο Δήμος μας πρέπει να πάρει αντίστοιχη απόφαση Δημοτικού Συμβουλίου που να δηλώνει ότι στηρίζει τη δημιουργία ενεργειακών κτηρίων (Α+), αλλά στο όνομα της ενεργειακής αναβάθμισης, δεν δέχεται επιπλέον ορόφους και περισσότερο τσιμέντο (έστω και ενεργειακής απόδοσης) στα κτίρια που αναγείρονται στην περιοχή του και να προβλέψει τυχόν πολεοδομικά κίνητρα στα πλαίσια του ΤΠΣ που ήδη εκτελείται στον Δήμο μας από την προηγούμενη Δημοτική περίοδο.
*ΠΡΩΗΝ ΑΝΤΙΔΗΜΑΡΧΟΣ, ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ ΜΗΧΑΝΙΚΟΣ ΕΜΠ, M.Sc. ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ
Εφημερίδα Polis

