Σε ανοδική τροχιά παραμένουν οι διεθνείς τιμές της ενέργειας, με το νέο ράλι στις αγορές να δημιουργεί εκ νέου πιέσεις σε καύσιμα, ηλεκτρική ενέργεια και φυσικό αέριο. Άλλωστε, η διεθνής γεωπολιτική αστάθεια, οι περιορισμοί στις μεταφορές ενεργειακών φορτίων και οι φόβοι για την ομαλή τροφοδοσία των αγορών διαμορφώνουν ένα ιδιαίτερα επιβαρυμένο σκηνικό. Κι αυτό την ώρα που οι ανατιμήσεις έχουν ήδη αρχίσει να περνούν στην ελληνική αγορά.
Έτσι, στο επίκεντρο βρίσκεται το πετρέλαιο, με το Brent να ξεπερνά το βράδυ της Δευτέρας (14/9) τα 106 δολάρια το βαρέλι, καταγράφοντας το υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων τεσσάρων μηνών. Σε ετήσια βάση η άνοδος ξεπερνά το 56%, ενώ από τα τέλη Αυγούστου η τιμή έχει ενισχυθεί κατά περισσότερα από 20 δολάρια το βαρέλι.
Ανοδικά κινείται και το φυσικό αέριο, με τις τιμές στο χρηματιστήριο της Ολλανδίας να προσεγγίζουν τα 81 ευρώ ανά μεγαβατώρα, καταγράφοντας σε ετήσια βάση αύξηση που ξεπερνά το 153%.
Οι γεωπολιτικές εξελίξεις
Η νέα αναταραχή στις διεθνείς ενεργειακές αγορές συνδέεται, μεταξύ άλλων, με την απόφαση της Σαουδικής Αραβίας να διακόψει τη λειτουργία του αγωγού Ανατολής-Δύσης, ο οποίος έχει δυνατότητα μεταφοράς περίπου 7 εκατ. βαρελιών πετρελαίου ημερησίως, μετά τις επιθέσεις με drones.
Παράλληλα, σημαντικοί περιορισμοί καταγράφονται στις διελεύσεις τάνκερ από τα Στενά του Ορμούζ και την Ερυθρά Θάλασσα, ενισχύοντας την αβεβαιότητα στις αγορές και τροφοδοτώντας τους φόβους για υψηλότερο κόστος μεταφοράς και ενέργειας. Παράλληλα και η κατάσταση στο Ουκρανικό προσθέτει πιέσεις ειδικά στα προϊόντα διύλισης.
Αναπόφευκτα, λοιπόν, το αποτέλεσμα είναι ένα περιβάλλον έντονης μεταβλητότητας, όπου κάθε νέα γεωπολιτική εξέλιξη μπορεί να προκαλέσει νέο κύκλο ανατιμήσεων.
Νέες αυξήσεις στην αντλία
Στο μεταξύ, οι διεθνείς αυξήσεις έχουν ήδη μεταφερθεί στην ελληνική αγορά καυσίμων, με τις τιμές που διαμορφώνονται στα διυλιστήρια να έχουν ανέβει περίπου στα 1,60 ευρώ το λίτρο για την αμόλυβδη και στα 1,55 ευρώ για το diesel κίνησης, ενώ στην αγορά προεξοφλούνται νέες αυξήσεις.
Με βάση τις μέσες τιμές λιανικής πώλησης καυσίμων σε ολόκληρη τη χώρα για την Κυριακή 13 Σεπτεμβρίου 2026, η εικόνα είναι ήδη ιδιαίτερα επιβαρυμένη:
- Αμόλυβδη 95 οκτανίων: 2,149 ευρώ/λίτρο
- Αμόλυβδη 100 οκτανίων: 2,382 ευρώ/λίτρο
- Diesel κίνησης: 2,108 ευρώ/λίτρο
- Υγραέριο κίνησης (Autogas): 0,984 ευρώ/λίτρο
Οι τιμές αυτές αφορούν χιλιάδες πρατήρια σε όλη τη χώρα και αποτυπώνουν την πίεση που έχει ήδη μεταφερθεί στην καθημερινότητα των καταναλωτών, η οποία αναμένεται να ενταθεί με βάση όσα καταγράφουν και στελέχη της αγοράς με βάση τις διεθνείς τάσεις.
Πιέσεις και στο ηλεκτρικό ρεύμα
Το αυξημένο ενεργειακό κόστος δεν περιορίζεται, όμως, μόνο στα καύσιμα. Ισχυρές πιέσεις καταγράφονται και στη χονδρεμπορική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας.
Για την Τρίτη 15 Σεπτεμβρίου, η χονδρική τιμή του ρεύματος στην Ελλάδα διαμορφώνεται στα 170,25 ευρώ/MWh, αισθητά υψηλότερα από τον μέσο όρο του Αυγούστου, ο οποίος είχε διαμορφωθεί στα 133 ευρώ/MWh.
Η εξέλιξη αυτή προκαλεί προβληματισμό ενόψει των επόμενων εβδομάδων, καθώς η πορεία του φυσικού αερίου επηρεάζει άμεσα και το κόστος ηλεκτροπαραγωγής. Περίπου 28%-30% του ενεργειακού μείγματος καλύπτεται από μονάδες φυσικού αερίου, γεγονός που σημαίνει ότι μια παρατεταμένη άνοδος στις τιμές του καυσίμου μπορεί να διατηρήσει τις πιέσεις και στην αγορά ηλεκτρισμού.
«Βαρύς» ο λογαριασμός της θέρμανσης
Το μεγαλύτερο ερωτηματικό πλέον αφορά την έναρξη της περιόδου θέρμανσης. Τα νοικοκυριά κινδυνεύουν να βρεθούν αντιμέτωπα με σημαντικά υψηλότερο κόστος τόσο για το πετρέλαιο θέρμανσης όσο και για το φυσικό αέριο.
Στην αγορά πετρελαίου, το ενδιαφέρον στρέφεται ήδη στις 15 Οκτωβρίου, οπότε και ξεκινά η διάθεση του πετρελαίου θέρμανσης. Εφόσον οι σημερινές συνθήκες στις διεθνείς αγορές παραμείνουν, οι εκτιμήσεις τοποθετούν την τιμή εκκίνησης ακόμη και στην περιοχή των 1,85-1,90 ευρώ το λίτρο, έναντι περίπου 1,10 ευρώ με την οποία άνοιξε η περσινή σεζόν.
Μια τέτοια εξέλιξη θα σήμαινε επιβάρυνση της τάξης του 60%-70% για τους καταναλωτές, μετατρέποντας τη θέρμανση σε μία από τις σημαντικότερες πηγές πίεσης για τον οικογενειακό προϋπολογισμό.
Ανάλογη είναι η εικόνα και στο φυσικό αέριο. Η τιμή του στη χονδρεμπορική αγορά έχει ήδη κινηθεί σημαντικά υψηλότερα, ενώ τα οικιακά τιμολόγια φυσικού αερίου, που πέρυσι βρίσκονταν περίπου μεταξύ 0,30 και 0,40 ευρώ/kWh, πλέον κινούνται σε επίπεδα περίπου 0,38-0,55 ευρώ/kWh.
Οι επόμενες τέσσερις εβδομάδες θεωρούνται έτσι ιδιαίτερα κρίσιμες. Εάν το σημερινό περιβάλλον υψηλών τιμών διατηρηθεί, το ενεργειακό κόστος των νοικοκυριών τον φετινό χειμώνα θα μπορούσε να είναι αισθητά υψηλότερο σε σχέση με πέρυσι.
Τον Οκτώβριο η συζήτηση για το πετρέλαιο θέρμανσης
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η κυβέρνηση αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο νέων παρεμβάσεων, εφόσον οι τιμές παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα.
Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης έχει τοποθετήσει χρονικά τη σχετική συζήτηση στον Οκτώβριο, όταν θα ξεκινήσει και η διάθεση του πετρελαίου θέρμανσης, τονίζοντας ότι η κυβέρνηση θα στηρίξει τους πολίτες εφόσον χρειαστεί. Ο υπουργός, χαρακτηριστικά, τόνισε ότι «αυτήν τη στιγμή, το ντίζελ επιδοτείται στην αντλία. Άρα, τον Οκτώβριο, όταν θα φτάσουμε στη συζήτηση για το πετρέλαιο θέρμανσης, εδώ θα είμαστε και θα την κάνουμε – και από άλλη θέση σαν χώρα σε σχέση με άλλες ευρωπαϊκές».
Από την πλευρά του, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου έχει επισημάνει ότι η κυβέρνηση παρακολουθεί καθημερινά τις εξελίξεις και ότι, εφόσον δεν υπάρξει αποκλιμάκωση, θα πρέπει να αναμένονται συγκεκριμένα μέτρα στήριξης.
Όπως έχει σημειώσει, τα περιθώρια παρέμβασης μπορούν να περιορίσουν τις επιπτώσεις για τους καταναλωτές, δεν μπορούν όμως να ανατρέψουν τις ίδιες τις γεωπολιτικές εξελίξεις που διαμορφώνουν τις διεθνείς τιμές.
«Παρακολουθούμε καθημερινά τις εξελίξεις. Έχουμε αποδείξει στο παρελθόν και στην πράξη ότι οποτεδήποτε χρειάστηκε, και αυτή τη στιγμή προφανώς με τις τιμές αυτές μπαίνουμε σε τέτοια κατεύθυνση, στηρίζουμε την κοινωνία και δεν αφήνουμε κανέναν πίσω. Η τιμή του πετρελαίου θέρμανσης είναι σχεδόν 60-65% πάνω από πέρσι. Αν δεν υπάρξει μια αποκλιμάκωση, τότε θα πρέπει να περιμένετε η κυβέρνηση συνολικά να πάρουμε κάποια συγκεκριμένα μέτρα» τόνισε, ενώ για τα καύσιμα κίνησης ανέφερε επίσης ότι «τα μέτρα που ίσχυαν τον Αύγουστο και τον Σεπτέμβριο θα εξεταστούν και πρέπει και εκεί να περιμένουμε κάποιες εξελίξεις». «Μπορείς, πρόσθεσε, να δημιουργείς ανάχωμα, αλλά δεν μπορείς να αλλάξεις τις γεωπολιτικές εξελίξεις. Μπορείς και πρέπει να περιορίζεις την επίδραση που έχουν σε όλους τους πολίτες» είπε ο υπουργός Ενέργειας.
Παρέμβαση ζητούν οι πρατηριούχοι
Την ίδια ώρα, οι πρατηριούχοι ζητούν άμεσες κινήσεις για να περιοριστεί η επιβάρυνση των καταναλωτών. Με επιστολή της προς τον υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, η Πανελλήνια Ομοσπονδία Πρατηριούχων Εμπόρων Καυσίμων ζητά το επίδομα πετρελαίου θέρμανσης να χορηγείται απευθείας στην τιμή της αντλίας.
Όπως υποστηρίζει, με αυτόν τον τρόπο θα ενισχύονται οι πραγματικοί καταναλωτές του πετρελαίου θέρμανσης, ενώ παράλληλα θα περιοριστούν φαινόμενα καταστρατήγησης του μέτρου.
Οι πρατηριούχοι θέτουν παράλληλα και ζήτημα δημόσιας υγείας, επισημαίνοντας ότι η εκτόξευση του κόστους θέρμανσης μπορεί να οδηγήσει περισσότερα νοικοκυριά στην καύση ξύλων και άλλων στερεών καυσίμων, με συνέπεια την περαιτέρω επιβάρυνση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης.
Υποστηρίζουν ακόμη ότι η ενίσχυση μέσω της αντλίας θα μείωνε το αρχικό κόστος για τον καταναλωτή, θα περιόριζε το παραεμπόριο του επιδόματος και θα είχε θετική επίδραση στον πληθωρισμό, ενώ θα περιόριζε και το χρηματοοικονομικό κόστος για τους εμπόρους.
Παράγοντες, ωστόσο, της αγοράς υπογραμμίζουν ότι η Ελλάδα δεν αντιμετωπίζει αυτή τη στιγμή πρόβλημα ενεργειακής επάρκειας, καθώς ο εφοδιασμός των διυλιστηρίων με πετρέλαιο και της αγοράς με φυσικό αέριο κρίνεται επαρκής.
in.gr
