Η «Οδύσσεια» του Nolan και η δύναμη του Hollywood: Όταν ο πολιτισμός γίνεται γεωπολιτική
Η νέα κινηματογραφική μεταφορά της «Οδύσσειας» από τον Christopher Nolan δεν αποτελεί απλώς ακόμη μία πολυαναμενόμενη υπερπαραγωγή. Είναι μια ακόμη υπενθύμιση της τεράστιας δύναμης που διαθέτει ο αμερικανικός κινηματογράφος να διαμορφώνει αντιλήψεις, να επηρεάζει πολιτισμούς και να μεταφέρει ιδέες σε κάθε γωνιά του πλανήτη.
Στις Διεθνείς Σχέσεις υπάρχει ένας όρος που περιγράφει ακριβώς αυτή τη δύναμη: Soft Power. Πρόκειται για την ικανότητα μιας χώρας να επηρεάζει τους άλλους όχι μέσω στρατιωτικής ή οικονομικής ισχύος, αλλά μέσω του πολιτισμού, της τέχνης, της εκπαίδευσης, της τεχνολογίας και των αξιών της.
Το Hollywood αποτελεί ίσως το πιο επιτυχημένο παράδειγμα εφαρμογής αυτής της στρατηγικής. Εδώ και δεκαετίες δεν εξάγει μόνο ταινίες. Εξάγει τρόπο σκέψης, αισθητική, πρότυπα, γλώσσα και πολιτισμό. Δημιουργεί αφηγήσεις που ταξιδεύουν σε εκατοντάδες χώρες και διαμορφώνουν τον τρόπο με τον οποίο εκατομμύρια άνθρωποι αντιλαμβάνονται την ιστορία, την επιστήμη και ακόμη και άλλους πολιτισμούς.
Η επιλογή της «Οδύσσειας» έχει ιδιαίτερο συμβολισμό. Ένα από τα σημαντικότερα έργα της ελληνικής γραμματείας αποκτά ξανά παγκόσμια προβολή, αυτή τη φορά μέσα από την οπτική ενός Αμερικανού δημιουργού. Για εκατομμύρια θεατές, αυτή θα είναι η πρώτη ουσιαστική γνωριμία με τον Όμηρο και τον Οδυσσέα. Αυτό δείχνει πόσο μεγάλη είναι η δύναμη του κινηματογράφου: να αναβιώνει πολιτισμούς, αλλά ταυτόχρονα να τους επανασυστήνει μέσα από μια νέα αφήγηση.
Παράλληλα, τέτοιες παραγωγές αποτελούν κινητήριο δύναμη για την τεχνολογία. Νέες κινηματογραφικές κάμερες, συστήματα ήχου, ψηφιακά εφέ, τεχνητή νοημοσύνη και καινοτόμες τεχνικές παραγωγής αναπτύσσονται για να εξυπηρετήσουν μια ταινία και στη συνέχεια βρίσκουν εφαρμογή σε πολλούς ακόμη τομείς της επιστήμης και της βιομηχανίας.
Η πολιτιστική επιρροή, η τεχνολογική καινοτομία και η οικονομική δραστηριότητα συνδυάζονται σε ένα μοναδικό αποτέλεσμα. Αυτή είναι η πραγματική δύναμη του soft power: να κερδίζει συνειδήσεις χωρίς πίεση, μέσα από ιστορίες που εμπνέουν και ταξιδεύουν σε ολόκληρο τον κόσμο.
Ίσως, τελικά, η μεγαλύτερη επιτυχία μιας τέτοιας ταινίας να μην είναι τα εισιτήρια που θα κόψει, αλλά το γεγονός ότι θα κάνει εκατομμύρια ανθρώπους να αναζητήσουν ξανά τον Όμηρο, την ελληνική μυθολογία και την πολιτιστική κληρονομιά που συνεχίζει, μετά από σχεδόν τρεις χιλιάδες χρόνια, να εμπνέει την ανθρωπότητα.
Και τώρα, το μόνο που απομένει είναι να περιμένουμε την 17η Ιουλίου, να σβήσουν τα φώτα και να απολαύσουμε τη νέα «Οδύσσεια» κάτω από τον καλοκαιρινό ουρανό, στους θερινούς κινηματογράφους.
@sm
