Μήνυμα προς τους παλιούς συντρόφους. Over.
Υπάρχει μια φράση που κυκλοφορεί χρόνια τώρα σαν πολιτική καραμέλα: «το ΠΑΣΟΚ είναι παντού».
Λάθος. Κατηγορηματικά λάθος.
Το ΠΑΣΟΚ δεν είναι πουθενά.
Δεν είναι εκεί που κάποιοι συγκυβερνούν με τη Νέα Δημοκρατία, αυτό δεν είναι ΠΑΣΟΚ, είναι προσαρμογή.
Δεν είναι εκεί που άλλοι μετανάστευσαν στον ΣΥΡΙΖΑ και σήμερα έχουν μείνει χωρίς πολιτικό σπίτι, αυτό δεν είναι ΠΑΣΟΚ, είναι πολιτική περιπλάνηση.
Και δεν είναι ούτε καν εκεί που υποτίθεται ότι παραμένει, γιατί το ερώτημα πια δεν είναι ρητορικό αλλά υπαρξιακό, για ποιο ΠΑΣΟΚ ακριβώς μιλάμε;
Για το όνομα;
Για το σήμα;
Για τον πράσινο ήλιο που έχει καταντήσει logo χωρίς περιεχόμενο;
Γιατί brand χωρίς πολιτική πρόταση δεν είναι ταυτότητα. Είναι έκθεμα.
Η ηχώ δωματίου ενός κόμματος που μιλά μόνο με τον εαυτό του
Το σημερινό ΠΑΣΟΚ βαδίζει προς το συνέδριό του καθηλωμένο δημοσκοπικά, εγκλωβισμένο σε έναν φαύλο κύκλο. Ακίνητες βελόνες, εσωστρέφεια, γκρίνια, εσωκομματικά «καρφιά», νέο κύμα απογοήτευσης.
Ενώ η κοινωνία καίγεται από την ακρίβεια, τη στέγη, την ανασφάλεια, το κράτος δικαίου, στη Χαριλάου Τρικούπη αναπαράγεται σχεδόν μονοθεματικά μια εικόνα εσωτερικής τριβής, διανομής ρόλων και πολιτικής ομφαλοσκόπησης.
Ένα κόμμα που αντί να εκπέμπει «ηχώ σάλας», παράγει πια μόνο «ηχώ δωματίου» — έναν κλειστό ήχο, που επιστρέφει πάντα στον ίδιο τοίχο.
Κι όσο η συζήτηση περιστρέφεται γύρω από το αν και το πώς θα συνεργαστεί με τη Νέα Δημοκρατία, το μήνυμα προς την κοινωνία είναι σαφές, όσο κι αν δεν αρέσει, το ΠΑΣΟΚ μιλά για την επόμενη μέρα χωρίς να έχει λύσει το χθες.
Οι δύο πραγματικότητες (και η μία που μετράει)
Ναι, γίνονται πρωτοβουλίες.
Ναι, υπάρχουν παρεμβάσεις, ομιλίες, συνδιασκέψεις, προγράμματα.
Όμως στη δημόσια σφαίρα δεν κερδίζει όποιος δουλεύει περισσότερο στα χαρτιά. Κερδίζει όποιος επιβάλλει αφήγημα.
Και το αφήγημα που έχει παγιωθεί είναι αυτό ενός κόμματος σε μόνιμη κρίση ταυτότητας, με διαφορετικές στρατηγικές, αντικρουόμενες φωνές και διαρκή ανακύκλωση εσωτερικών διαφορών. Αυτό, στην καλύτερη περίπτωση, αφήνει τους πολίτες παγερά αδιάφορους.
Στη χειρότερη, τους σπρώχνει να κοιτάξουν αλλού…
Γιατί δεν αναγεννιέται – Η αλήθεια χωρίς φίλτρα
Το ΠΑΣΟΚ δεν αποτυγχάνει επειδή “δεν το αφήνουν”.
Αποτυγχάνει γιατί δεν πήρε ποτέ τη μεγάλη, επώδυνη απόφαση. Να κλείσει έναν ιστορικό κύκλο. Η Κεντροαριστερά διεθνώς έχει δείξει τον δρόμο. Και ο δρόμος αυτός δεν περνά από επιδιορθώσεις, επανεκδόσεις και συναισθηματικές αναφορές. Περνά από ρήξη.
Όταν η Κεντροαριστερά τόλμησε να διαλύσει τον εαυτό της για να κυβερνήσει
Γαλλία: Το ιστορικό Σοσιαλιστικό Κόμμα Γαλλίας κατέρρευσε. Δεν “διορθώθηκε”. Δεν “ανανεώθηκε”. Έπαψε να είναι κεντρικός παίκτης.
Η Κεντροαριστερά επέστρεψε στην εξουσία όχι μέσω νοσταλγίας, αλλά μέσω νέων σχημάτων, νέου λόγου, νέας πολιτικής αρχιτεκτονικής. Όχι με μουσεία.
Ιταλία: Τα παλιά κόμματα της ιταλικής Αριστεράς έκλεισαν. Κυριολεκτικά. Στη θέση τους δημιουργήθηκε το Δημοκρατικό Κόμμα Ιταλίας. Όχι ως φόρος τιμής στο παρελθόν, αλλά ως εργαλείο εξουσίας στο παρόν.
Χιλή: Η Κεντροαριστερά δεν αναστήθηκε με παλιές σφραγίδες.
Δημιουργήθηκε το Frente Amplio, ένα νέο μέτωπο που έσπασε την παλιά κομματική γεωγραφία και έφερε στην εξουσία τον Gabriel Boric.
Χωρίς ήλιους. Χωρίς βαρίδια.
Ουρουγουάη: Το Frente Amplio δεν είναι κόμμα-απολίθωμα. Είναι συμμαχία με κοινό στόχο την εξουσία. Γι’ αυτό και κυβέρνησε.
Και στην Ελλάδα; Παίζουμε θέατρο
Εδώ, το ΠΑΣΟΚ δεν τόλμησε ποτέ να πει την πιο απλή, την πιο σκληρή αλήθεια:
«Αυτό που ήμασταν, τελείωσε.»
Αντί γι’ αυτό:
-
κράτησε ανοιχτές όλες τις πόρτες για όλους,
-
ανέχτηκε μεταγραφές προς κάθε κατεύθυνση,
-
εγκλωβίστηκε στη διαχείριση συμβόλων αντί ιδεών,
-
και βάφτισε την ακινησία “υπευθυνότητα”.
Το αποτέλεσμα είναι γνωστό. Mονοψήφια ή οριακά διψήφια ποσοστά, καμία ηγεμονία στον χώρο, καμία κοινωνική φαντασία.
Το συμπέρασμα που δεν θέλουμε να ακούσουμε
Το ΠΑΣΟΚ δεν αναγεννιέται, γιατί δεν παραδέχεται ότι πέθανε όπως το ξέραμε.
Και όσο δεν το παραδέχεται, κρατά όμηρο και την Κεντροαριστερά.
Η πολυδιάσπαση δεν είναι ατύχημα. Είναι συνέπεια.
Συνέπεια ενός κόμματος που δεν έκλεισε τους λογαριασμούς του με το παρελθόν και δεν τόλμησε να ξεκινήσει από το μηδέν.
Over.
Αν λοιπόν το ερώτημα είναι «ποιο ΠΑΣΟΚ;», η απάντηση είναι πια καθαρή. Kανένα.
Και ίσως ήρθε η ώρα να γίνει αυτό που έγινε παντού αλλού, όταν η Κεντροαριστερά ήθελε πραγματικά να κυβερνήσει:
Να κλείσει το μαγαζάκι.
Να κατεβάσει ρολά.
Να πετάξει τα κλειδιά.
Και να ξεκινήσει από την αρχή.
Όχι πράσινο.
Όχι ρετρό.
Κανονικό.
Πάμε για άλλα, σύντροφoi… και πάρα πολύ αργήσαμε…
ΜΑΡΚΟΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ
