Η σύγκριση του Δημοκρατικού Τζον Κένεντι και Ρεπουμπλικάνου Ντόναλντ Τραμπ φαντάζει εκ πρώτης όψεως το λιγότερο παράδοξη. Και όμως, ο 35ος και 47ος ένοικος του Λευκού Οίκου αντιμετώπισαν δύο πολεμικές κρίσεις και έπεσαν στις ίδιες παγίδες από τις οποίες επιχείρησαν να ξεφύγουν: Κόλπος των Χοίρων (1961) και Ιράν (2026).
Υπενθυμίζεται ότι εισβολή στον Κόλπο των Χοίρων ήταν μία αποτυχημένη στρατιωτική επέμβαση στην Κούβα τον Απρίλιο του 1961 από εξόριστες αντικαστρικές δυνάμεις εκπαιδευμένες και οργανωμένες από την CIA.
Τι κοινό όμως μπορεί να έχει εκείνο το φιάσκο, υπό την προεδρία Τζον Κένεντι, με τον σημερινό χειρισμό του Ιράν από τον Ντόναλντ Τραμπ;
Σύμφωνα με τον διακεκριμένο αμερικανό πολιτικό επιστήμονα στο Πανεπιστήμιο του Σικάγο, Τζον Μιρσχάιμερ, ο οποίος μίλησε στο The Katie Halper Show, τα δύο γεγονότα έχουν μεγάλες ομοιότητες.
Στάδιο πρώτο – Ακούγοντας τις μυστικές υπηρεσίες
Το 1961, οι ΗΠΑ υπό τον Κένεντι συνέβαλαν στην έναρξη της διαβόητης επιχείρησης στον Κόλπο των Χοίρων, κατά την οποία Κουβανοί εξόριστοι επιχείρησαν να εισβάλουν στην Κούβα για να ανατρέψουν τον Κάστρο.
Ωστόσο, σχεδόν όλοι όσοι είχαν εξετάσει το συγκεκριμένο σχέδιο πριν από την έναρξη της επίθεσης γνώριζαν ότι ήταν καταδικασμένο να αποτύχει, όπως σημειώνει ο Μιρσχάιμερ. «Είναι πραγματικά δύσκολο να πιστέψει κανείς ότι οι ΗΠΑ προχώρησαν τελικά στην υλοποίηση αυτής της επιχείρησης».
Κατά τον Μιρσχάιμερ, η Μοσάντ επιχείρησε κάτι αντίστοιχο, πείθοντας τον Ντόναλντ Τραμπ να πλήξουν Ισραήλ και ΗΠΑ από κοινού το Ιράν. «Θα μπορούσε κανείς να υποστηρίξει ότι οι Ισραηλινοί γνώριζαν πως αυτό θα αποτύγχανε» σημειώνει.
Στάδιο δεύτερο – Προσπάθεια παγίδευσης
Όσον αφορά το 1961, ο Μιρσχάιμερ είναι πεπεισμένος ότι αυτό που συνέβαινε ήταν πως η CIA, «η οποία βρισκόταν πίσω από την επιχείρηση, καταλάβαινε ότι αυτή θα αποτύγχανε». «Θυμηθείτε ότι η δύναμη εισβολής αποτελούνταν από Κουβανούς εξόριστους και όχι από αμερικανικές στρατιωτικές δυνάμεις, επειδή η CIA δεν μπορούσε να πείσει τον πρόεδρο να χρησιμοποιήσει τον αμερικανικό στρατό για να ανατρέψει τον Κάστρο».
Ο Τζον Μιρσχάιμερ εξηγεί πως ότι η CIA πίστευε ότι έτσι θα παγίδευε τον Κένεντι, ώστε μετά την πιθανότατη αποτυχία να χρησιμοποιήσει αμερικανική στρατιωτική δύναμη.
Στοιχεία που δημοσίευσαν οι New York Times δείχνουν ότι η Μοσάντ, επί της ηγεσίας του Γιόσι Κοέν, είχε ήδη καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η ανατροπή του ιρανικού καθεστώτος μέσω εσωτερικής εξέγερσης δεν ήταν ρεαλιστική. Η Μοσάντ είχε υπολογίσει πόσοι πολίτες θα έπρεπε να συμμετάσχουν σε διαδηλώσεις ώστε να απειληθεί πραγματικά η ιρανική κυβέρνηση, συγκρίνοντας τις εκτιμήσεις αυτές με το μέγεθος των διαδηλώσεων που είχαν πραγματοποιηθεί μετά την Ιρανική Επανάσταση του 1979. «Αναρωτηθήκαμε αν θα μπορούσαμε να καλύψουμε αυτό το χάσμα», δήλωσε ο Κοέν το 2018, «και καταλήξαμε στο συμπέρασμα ότι δεν μπορούσαμε».
Έτσι, ενώ ο Κοέν, λίγο ως πολύ, υπονοούσε ότι μια τέτοια επιχείρηση θα κατέληγε σε φιάσκο, «ο Μπαρνέα ανέτρεψε αυτή την εκτίμηση» λέει ο Μιρσχάιμερ, τονίζοντας ότι ο Μπαρνέα «διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο, μαζί με τον πρωθυπουργό Νετανιάχου, στο να πείσει τον Τραμπ ότι αυτό το αλλόκοτο σχέδιο θα πετύχαινε».
Ο Μιρσχάιμερ μάλιστα πιστεύει ότι τόσο ο Μπαρνέα όσο και ο Νετανιάχου ενδέχεται να καταλάβαιναν και οι ίδιοι ότι δεν θα πετύχαινε η ανατροπή του καθεστώτος με μια εκστρατεία σοκ και δέος.
Ωστόσο, όπως και η CIA το 1961, «αυτό που προσπαθούσαν να κάνουν ήταν να παγιδεύσουν τις ΗΠΑ σε έναν πόλεμο, στον οποίο στο τέλος δεν θα είχαν άλλη επιλογή από το να επέμβουν με τις δικές τους στρατιωτικές δυνάμεις και να ανατρέψουν το καθεστώς» υπογραμμίζει ο Αμερικανός πολιτικός επιστήμονας.
Θεωρούσαν ότι αυτή η αποτυχία «θα μπορούσε να πετύχει με την έννοια ότι θα παγίδευε τις ΗΠΑ σε αυτόν τον πόλεμο και τελικά δεν θα είχαμε άλλη επιλογή από το να ανατρέψουμε το καθεστώς».
Στάδιο τρίτο – Απεμπλοκή
Απ΄ ό,τι φαίνεται όμως και οι δύο ηγέτες αισθάνθηκαν εξαπατημένοι.
«Πιστεύω ότι η CIA, γνωρίζοντας πως η επιχείρηση με τους κουβανούς εξόριστους θα αποτύγχανε, την προώθησε ούτως ή άλλως, επειδή θεωρούσε ότι ο Κένεντι θα κλιμάκωνε την εμπλοκή μόλις αυτή αποτύγχανε. Και φυσικά, ο Κένεντι έκανε ακριβώς το αντίθετο και, ως αποτέλεσμα της αποτυχημένης επιχείρησης, απέπεμψε τον Άλεν Ντάλες, τον επικεφαλής της CIA».
Όσον αφορά στην σημερινή υπόθεση με το Ιράν «αυτό που συνέβη είναι ότι ο πρόεδρος Τραμπ ενήργησε όπως είχε ενεργήσει και ο πρόεδρος Κένεντι» καταλήγει ο Μιρσχάιμερ. «Ο Κένεντι αποχώρησε. Δεν έπεσε στην παγίδα. Ο Τραμπ σίγουρα έπεσε αρχικά στην παγίδα, αλλά τώρα προσπαθεί να βγει από αυτή».
