Η ακρίβεια σε βασικά είδη, συνδυαστικά με την νέα άνοδο των τιμών των καυσίμων, αλλά και την εκτίναξη του κόστους εξυπηρέτησης δανείων βάζουν φωτιά στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς.
Η προεκλογική “αχλή”, αλλά και οι αναφορές για success story στην οικονομία μπορεί να σκεπάζουν, συχνά, τα κεντρικά ζητήματα της καθημερινότητας, ωστόσο αυτά δεν μπορεί να τα εξαφανιστούν δια “προεκλογικής” μαγείας. Οι πολίτες άλλωστε ξέρουν ποιες δυσκολίες αντιμετωπίζουν και ποιες είναι οι βασικές απειλές που έχουν μπροστά τους. Ο λόγος βέβαια για την ακρίβεια σε βασικά είδη, που συνδυαστικά με την νέα άνοδο των τιμών των καυσίμων, αλλά και την εκτίναξη του κόστους εξυπηρέτησης δανείων για όσους έχουν σχετικά ανοίγματα, βάζουν φωτιά στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς.
“Προς ώρας οι επιδοματικές πολιτικές και οι ενέσεις ρευστότητας, ένεκα και των εκλογών, κρατούν πολλά νοικοκυριά όρθια, ωστόσο μετά τις εκλογές είναι άγνωστο τι τι θα συμβεί, ειδικά στο μέτωπο της εξυπηρέτησης του ιδιωτικού χρέους στο φόντο και της συνεχιζόμενης ακρίβειας αλλά και τους επερχόμενου δημοσιονομικού μαζέματος” αναφέρουν μιλώντας στο news247.gr τραπεζικά στελέχη που καθημερινά αντιμετωπίζουν την αγωνία των πολιτών να “κρατήσουν” σε ρότα τις πληρωμές τους, αλλά και να καλύψουν τα μεγάλα καθημερινά τους έξοδα.
Η ακρίβεια
Έτσι, οι οικογενειακές δαπάνες, σε βασικά είδη, ένεκα, των συνεχιζόμενων ανατιμήσεων, που σε πολλά είδη είναι σε τροχιά για τα ράφια, έχουν εκτιναχθεί, όπως χαρακτηριστικά αναφέρει σε συνεχείς παρεμβάσεις της η Ένωση Εργαζομένων Καταναλωτών. Μάλιστα λόγω Πάσχα, με το τραπέζι της οικογένειας να έχει, κύρια, λόγω τυριών και κρέατος (αρνί – κατσίκι) ήδη καταγράψει σημαντική άνοδο, η ακρίβεια δοκιμάζει τις αντοχές. Και μπορεί η κυβέρνηση δια στόματος υπουργού Ανάπτυξης, ενόψει των ανακοινώσεων για το “Καλάθι του Πάσχα” την Τετάρτη να υποστηρίζει ότι οι τιμές έχουν καθηλωθεί, ωστόσο μια ματιά στα κρεοπωλεία και στους πάγκους των σούπερ μάρκετ αρκεί για να δει κανείς ότι οι τιμές π.χ. για το ντόπιο αρνί είναι στα συνοικιακά κρεοπωλεία πάνω από τα 14 ευρώ όταν από τον παραγωγό φεύγει πάνω από 9 ευρώ συν τα λοιπά έξοδα. Και βέβαια στα τυριά “ταβάνι” δεν υπάρχει, με την φέτα π.χ. Τριπόλεως να είναι πάνω από τα 12 ευρώ.
Ακόμη, μάλιστα, και κάποιες αποκλιμακώσεις σε βασικά είδη, ως προς τις τιμές πρώτων υλών, όπως πχ το αγελαδινό γάλα (όπου υπάρχει μείωση της τιμής παραγωγού 5-10%), είτε δεν έχουν περάσει ακόμη στο ράφι, είτε εξανεμίζονται από την κίνηση τιμών σε άλλα βασικά προϊόντα π.χ. το αιγοπρόβειο γάλα – πρώτη ύλη για τυροκομικα.
Το όλο ζήτημα εξελίσσεται σε μια “νάρκη” για την πορεία της οικονομίας αλλά και για την κοινωνική συνοχή. Χαρακτηριστική η αναφορά στο θέμα στην Έκθεση που εξέδωσε το Γραφείο Προϋπολογισμού του Κράτους στη Βουλή για το τέταρτο τρίμηνο του 2022.
“Παρά τις θετικές δημοσιονομικές του επιδράσεις, ο πληθωρισμός συρρικνώνει το πραγματικό εισόδημα μεγάλου μέρους των νοικοκυριών, ειδικά των πιο ευάλωτων, με αποτέλεσμα την αύξηση της κοινωνικής ανισότητας και των κοινωνικών εντάσεων” αναφέρει χαρακτηριστικά το Γραφείο Προϋπολογισμού του Κράτους στη Βουλή και συμπληρώνει: “Το πρόβλημα εντοπίζεται κυρίως στις τιμές των τροφίμων που παρά τη σχετική αποκλιμάκωση του γενικού δείκτη πληθωρισμού, εμφανίζουν υψηλό ρυθμό αύξησης. Επιπλέον, η πίεση στα ευάλωτα νοικοκυριά και επιχειρήσεις εντείνεται από την αύξηση των επιτοκίων που επιβαρύνει την εξυπηρέτηση των χρεών τους. Παρότι η σύσφιξη της νομισματικής πολιτικής κρίνεται απαραίτητη για την αντιμετώπιση του πληθωρισμού, εντούτοις θα πρέπει να ληφθούν υπόψη οι αρνητικές παρενέργειές της κατά την λήψη των αποφάσεων για ενδεχόμενη περαιτέρω αυστηροποίησή της.”
Αναλυτικά με βάση την Έκθεση, ο “πυρήνας” του πληθωρισμού (δεν περιλαμβάνει την ενέργεια και τα μη επεξεργασμένα τρόφιμα), διαμορφώθηκε στο 8,2% τον Φεβρουάριο του 2023 αυξημένος σε σχέση με τον Φεβρουάριο του προηγούμενου έτους (2,1%) και ελαφρώς αυξημένος σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα (8,1%). Στην Ευρωζώνη, τον Φεβρουάριο ο εναρμονισμένος δείκτης αυξήθηκε σε ετήσια βάση κατά 8,5%, ενώ ο «πυρήνας» του πληθωρισμού διαμορφώθηκε σε 7,4%.
“Νάρκη” το ιδιωτικό χρέος
Στο μεταξύ, πέρα από την ακρίβεια στο “ράφι”, πολλά νοικοκυριά καλούνται σε μηνιαία βάση να τα βγάλουν πέρα έχοντας “τινάξει τη μπάνκα στον αέρα” ένεκα των αυξήσεων των δόσεων των δανείων τους. Συγκεκριμένα, το επιτόκιό πολλών δανείων , όντας κυμαινόμενα, έχουν οδηγήσει τη δόση σε εκτίναξη από 18%-36% ανάλογα με το ύψος αλλά και τη διάρκεια του δανείου τους.
Είναι ενδεικτικό ότι στεγαστικό 150.000 ευρώ, με 30ετή εξόφληση, τον περασμένο Ιούνιο είχε δόση 563 ευρώ. Πλέον επιβαρύνεται με 750 ευρώ με ανοικτό ακόμη τον ορίζοντα των αυξήσεων στα επιτίκια. Υπενθυμίζεται, ότι το μέσο σταθμισμένο επιτόκιο ήταν 1,99% τον Ιούνιο, το Φεβρουάριο είχε εκτιναχθεί στο 4,27% και ακόμα δεν έχει “περάσει” η τελευταία αύξηση της ΕΚΤ.
