«Η Συμμαχία του Αβραάμ»: Μία νέα εποχή στη Μέση Ανατολή;
του Σπυρίδων Μαυρολέων
Τελ Αβίβ – Μία εντυπωσιακή γιγαντοαφίσα με τον τίτλο «The Abraham Alliance» (Η Συμμαχία του Αβραάμ) κοσμεί πλέον το κέντρο του Τελ Αβίβ, προκαλώντας συζητήσεις και έντονες αντιδράσεις. Πάνω στην αφίσα, εικονίζονται αγκαζέ δεκατρείς ηγέτες της Μέσης Ανατολής —μεταξύ αυτών Άραβες, Εβραίοι και Δυτικοί— πλάι στον πρώην πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ. Ο ίδιος, άλλωστε, αποτέλεσε την κινητήριο δύναμη της πρωτοβουλίας των Συμφωνιών του Αβραάμ το 2020.
Το σύνθημα «Ήρθε η ώρα για μια νέα Μέση Ανατολή» συνοδεύει την καμπάνια, ενισχύοντας το αφήγημα μιας ευρύτερης περιφερειακής συνεργασίας υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Πολιτειών.
Σύμφωνα με το abrahamshield.org, το νέο αυτό σχήμα, γνωστό και ως Συνασπισμός για την Περιφερειακή Ασφάλεια (Coalition for Regional Security), έχει στόχο τη σταθερότητα, την καταπολέμηση της τρομοκρατίας και την ενίσχυση της οικονομικής συνεργασίας στη Μέση Ανατολή.
Το αξιοσημείωτο όμως είναι ότι —εκτός από τα ήδη γνωστά κράτη που υπέγραψαν τη συμφωνία— στην αφίσα εμφανίζονται και ηγέτες που μέχρι πρότινος θεωρούνταν αδιανόητο να συμμετέχουν σε τέτοιες συμμαχίες, όπως ο πρόεδρος της Συρίας και ο Αχμέντ Σαρία. Αν η παρουσία τους αντανακλά μια νέα πραγματικότητα ή πρόκειται για οπτική προβολή ελπίδας, παραμένει ασαφές.
Η πολιτική σημειολογία της εικόνας
Η επιλογή του Τελ Αβίβ για την ανάρτηση της αφίσας είναι σαφής: μια ισχυρή δήλωση προς το εσωτερικό και διεθνές ακροατήριο ότι η Μέση Ανατολή αλλάζει —ή τουλάχιστον επιχειρεί να εμφανιστεί έτσι. Το «καρέ» με ηγέτες όπως ο Μπιν Σαλμάν της Σαουδικής Αραβίας, ο Αλ Σίσι της Αιγύπτου, ηγέτες από τα Εμιράτα, την Ιορδανία, το Ομάν, το Μαρόκο, ακόμα και τον Μαχμούντ Αμπάς της Παλαιστινιακής Αρχής, προκαλεί εύλογες απορίες.
Είναι ειλικρινής αυτή η προσέγγιση ή απλώς μία επικοινωνιακή προσπάθεια αναδιαμόρφωσης της γεωπολιτικής εικόνας;
Η «Συμμαχία του Αβραάμ» παραμένει μία εύθραυστη ισορροπία μεταξύ συμφερόντων, επιβίωσης καθεστώτων και γεωπολιτικής ανάγκης. Το αν αυτή η εικόνα μετατραπεί σε πραγματικότητα ή παραμείνει ένα διαφημιστικό όραμα, θα φανεί στις εξελίξεις που έρχονται. Προς το παρόν, το μόνο σίγουρο είναι ότι η μάχη για το αφήγημα της νέας Μέσης Ανατολής έχει ήδη ξεκινήσει.
