Όλοι γνωρίζαμε πως η ελληνική πολιτική σκηνή απαιτεί διορατικότητα, ευελιξία και ανοιχτούς ορίζοντες. Αυτό που δεν γνωρίζαμε —μέχρι πρόσφατα— είναι ότι απαιτεί και φακούς με ενσωματωμένο επεξεργαστή, κάμερα 12 Megapixel, ένα λαμπάκι LED και τιμή λιανικής στα 600 ευρώ.
Ο λόγος, φυσικά, για τον υπουργό Υγείας, Άδωνι Γεωργιάδη, ο οποίος εμφανίστηκε στις περιοδείες του φορώντας τα έξυπνα γυαλιά της Meta. Κι ενώ οι κακοπροαίρετοι έσπευσαν να μιλήσουν για παραβιάσεις προσωπικών δεδομένων, GDPR και «αόρατη παρακολούθηση», ο υπουργός σήκωσε το ψηφιακό του σπαθί στο X (πρώην Twitter) για να βάλει τα πράγματα στη θέση τους. Διότι, όπως παρατήρησε, η υποκρισία έχει τα όριά της —ειδικά όταν συνοδεύεται από αριστερή τεχνοφοβία.
Η τεχνολογία στην υπηρεσία του πολίτη (και το κυνηγητό των updates)
Ας είμαστε δίκαιοι. Η εικόνα ενός υπουργού που επιθεωρεί τις δομές υγείας φορώντας γυαλιά που μοιάζουν βγαλμένα από ταινία επιστημονικής φαντασίας, δεν είναι απλώς εκσυγχρονισμός. Είναι δήλωση.
Ο ίδιος ο υπουργός μας διαβεβαίωσε πως τα γυαλιά αγοράστηκαν απολύτως νομίμως. «Μου αρέσουν», δήλωσε αφήνοντας άναυδους όσους πίστευαν ότι η πολιτική ασκείται με απλά μυωπικά γυαλιά. Επιπλέον, καθησύχασε το πανελλήνιο εξηγώντας τους κανόνες ασφαλείας: υπάρχει το περιβόητο λαμπάκι LED που ενημερώνει τους πάντες όταν γίνεται καταγραφή, ενώ το λογισμικό εμποδίζει την εγγραφή αν κάποιος προσπαθήσει να το καλύψει.
Εδώ όμως η πραγματικότητα προσπερνά ακόμη και τις υπουργικές βεβαιότητες. Την ώρα που ο υπουργός δήλωνε απόλυτα καλυμμένος από τους κανόνες της Meta, η ίδια η εταιρεία «έτρεχε» να μαζέψει τα ασυμμάζευτα. Οι επιτήδειοι ανά τον κόσμο είχαν ήδη βρει το κενό: ξεκινούσαν την εγγραφή κανονικά και κάλυπταν το λαμπάκι μετά.
Έτσι, η εταιρεία αναγκάστηκε να κυκλοφορήσει εσπευσμένα νέο update, το οποίο πλέον κλείνει αμέσως την κάμερα αν διαπιστώσει κάλυψη του LED κατά τη διάρκεια της λήψης. Ο αντιπρόεδρος της Meta, Alex Himel, παραδέχτηκε ουσιαστικά ότι η μάχη με τους επίδοξους «παπαράτσι» θα είναι στο διηνεκής, υποσχόμενος συνεχείς αναβαθμίσεις.
Από τη θεωρία περί GDPR στην ψηφιακή αυθαιρεσία
Όσο κι αν ο υπουργός προσπαθεί να υποβαθμίσει το θέμα, η εικόνα ενός κυβερνητικού στελέχους να κυκλοφορεί σε ευαίσθητους δημόσιους χώρους —όπως νοσοκομεία και κλινικές— με μια συσκευή που καταγράφει διαρκώς, προκαλεί τουλάχιστον αμηχανία.
Την ίδια ώρα που η γαλλική αρχή προστασίας δεδομένων (CNIL) προειδοποιεί ότι τα συνδεδεμένα γυαλιά κανονικοποιούν την αόρατη παρακολούθηση και η Σουηδία αποκαλύπτει διαρροές προσωπικών στιγμών σε moderators της Meta, στην Ελλάδα το ζήτημα βαφτίζεται απλώς «τεχνοφοβία». Ακόμη και το ίδιο το Instagram αναγκάζεται να μπλοκάρει βίντεο από AI γυαλιά για να προστατεύσει ανυποψίαστους πολίτες, ενώ στο Ηνωμένο Βασίλειο τα θέατρα και οι κινηματογράφοι τα απαγορεύουν οριστικά.
Η επίκληση του GDPR ως απλό «λαμπάκι που ανάβει» φανερώνει μια μάλλον επιφανειακή αντίληψη για την προστασία των προσωπικών δεδομένων. Η ουσία του GDPR δεν εξαντλείται σε μια φωτεινή ένδειξη της Meta, αλλά στην ελεύθερη και ενημερωμένη συγκατάθεση του πολίτη.
Η κανονικοποίηση του «βλέπω τα πάντα»
Η επιμονή στη χρήση τέτοιων gadget δεν είναι ούτε αθώα ούτε απλά θέμα προσωπικού γούστου. Όταν η εξουσία υιοθετεί πρώτη εργαλεία αόρατης καταγραφής προετοιμάζει το έδαφος για μια κοινωνία όπου η ιδιωτικότητα θα θεωρείται πολυτέλεια ή γραφικότητα.
Το αν τα γυαλιά των 600 ευρώ χρησιμοποιήθηκαν ως κάμερα ή απλώς ως ένα πανάκριβο Bluetooth hands-free μικρή σημασία έχει. Το ανησυχητικό είναι η σταδιακή απόσυρση των δικαιωμάτων μας από τη δημόσια σφαίρα. Αν κάθε φορά που η τεχνολογία ξεπερνά τα όρια της ιδιωτικότητας η απάντηση είναι «συνηθίστε το, είναι το μέλλον», τότε το μέλλον αυτό προβλέπεται εξαιρετικά σκοτεινό —όσο κι αν το υποσχόμενο LED της Meta προσπαθεί να το φωτίσει.
in.gr
