Όσοι γνωρίζουν τον Βασίλ Μαλιούκ ήταν σίγουροι ότι η “Επιχείρηση Ιστός Αράχνης” θα στεφθεί με απόλυτη επιτυχία.
Σύμφωνα με τη βρετανική εφημερίδα TheGuardian, τα τελευταία 3 χρόνια, υπό την ηγεσία του Μαλιούν η SBU έχει καταγράψει εντυπωσιακές επιτυχίες.
Στο επίκεντρο των προσπαθειών του βρίσκεται επίσης η ανάπτυξη των «Sea Baby», των θαλάσσιων drones που – όπως αναφέρει η SBU – έχουν πλήξει 11 ρωσικά πολεμικά πλοία, αναγκάζοντας τον ρωσικό στόλο της Μαύρης Θάλασσας να υποχωρήσει ως το Νοβοροσίσκ.
Φυσικά, το αποκορύφωμα της καριέρας του ήρθε την 1η Ιουνίου, όταν οι ανευ προηγουμένου επιθέσεις με drones σε τέσσερις ρωσικές βάσεις βομβαρδιστικών τράβηξαν διεθνή προσοχή. Ενώ το Κίεβο κάνει λόγο για 41 ρωσικά αεροσκάφη που καταστράφηκαν, Αμερικανοί αξιωματούχοι εκτιμούν ότι 10 αεροσκάφη καταστράφηκαν και έως είκοσι υπέστησαν σοβαρές ζημιές. Ωστόσο, το βίντεο με 117 drones να εκτοξεύονται από ουκρανικά φορτηγά και να χτυπούν βαθιά σε ρωσικό έδαφος – χωρίς καν δυτικά όπλα – αποτέλεσε ισχυρό ψυχολογικό και στρατιωτικό πλήγμα στη Μόσχα.
Ο Ουκρανός υπουργός Εξωτερικών, Σεργκίι Κισλίτσια, δήλωσε ότι η “Επιχείρηση Ιστός Αράχνης”, άλλαξε τη δυναμική των ειρηνευτικών συνομιλιών με τη Ρωσία στην Κωνσταντινούπολη.
Και σαν να μην έφτανε η εν λόγω επίθεση, λίγο αργότερα ακολούθησε η έκρηξη στη γέφυρα που συνδέει την κατεχόμενη Κριμαία με τη Ρωσία, καταστρέφοντας σημαντικές υποδομές. Οι επιθέσεις ήταν αρκετά σοβαρές ώστε να προκαλέσουν την τηλεφωνική επικοινωνία του Βλαντίμιρ Πούτιν με τον Ντόναλντ Τραμπ ενώ ακολούθησαν και ρωσικά αντίποινα, με πυραύλους και drones από τη Μόσχα να χτυπούν το Κίεβο, προκαλώντας τον θάνατο τεσσάρων ατόμων.
Το “μπουλντόγκ” που εντυπωσίασε τον Ζελένσκι
“Ποιο είναι, λοιπόν, αυτό το “μπουλντόγκ” που έχει τραβήξει την προσοχή του Κρεμλίνου;” διερωτάται η βρετανική εφημερίδα.
«Δεν είναι διανοούμενος – δεν διστάζει», λέει ανώτερος Ουκρανός αξιωματούχος που συνεργάστηκε μαζί του. «Αλλά δεν είναι κακός. Δεν θέλει να πληγώσει κάποιος, αλλά ξέρει ότι μερικές φορές πρέπει να το κάνει κι αυτό”.
Ο Μαλιούκ γεννήθηκε στην πόλη Κορόστισιβ, 130 χλμ. δυτικά του Κιέβου. Στα 17 του μπήκε στην SBU, που είχε μόλις αποσχιστεί από την KGB, και σπούδασε νομική στην Ακαδημία της SBU. Από μικρός λάτρευε τα σπορ, θεωρώντας πως «ο αθλητισμός φέρνει πειθαρχία και οργάνωση» – ένα ήθος που διατηρεί ακόμα.
Η SBU συνδυάζει αρμοδιότητες μυστικών υπηρεσιών με αποστολές της αστυνομίας και των ειδικών δυνάμεων. Ο Μαλιούκ αφιερώθηκε στον αγώνα κατά της διαφθοράς και του οργανωμένου εγκλήματος, φτάνοντας το 2019 στη θέση του αναπληρωτή επικεφαλής της SBU στο τοπικό του γραφείο. Τότε γνώρισε τον Ζελένσκι, όταν μετρούσε μόλις λίγους μήνες στην προεδρία.
«Μπήκαν μαζί σε ελικόπτερο και ο Μαλιούκ του έδειξε όλες τις παρανομίες – από την παράνομη εξόρυξη κεχριμπαριού μέχρι καταχρήσεις πόρων», περιγράφει πηγή. «Ο Ζελένσκι εντυπωσιάστηκε και του έδωσε εντολή να αναλάβει δράση».
Λίγο πριν την πλήρη ρωσική εισβολή, έγινε υφυπουργός Εσωτερικών, αλλά ποτέ δεν έδειξε φιλοδοξίες για πολιτική καριέρα. Με την έναρξη της ρωσικής εισβολής, επέστρεψε αμέσως στην SBU, που εκείνη την εποχή είχε πληγεί από ρωσική διείσδυση και εσωτερικές προδοσίες – ανάμεσά τους ο επικεφαλής της SBU στη Χερσώνα που είχε αποσύρει πράκτορες πριν την κατάληψη, αγνοώντας τις εντολές Ζελένσκι.
Η εκκαθάριση των «τυφλοπόντικων» έγινε προτεραιότητα για τον Μαλιούκ.
«Ένα καλό σημάδι της “Αράχνης” είναι πως δεν διέρρευσε», λέει στέλεχος της SBU. «Έχει ξεφορτωθεί πολλούς προδότες – όχι όλους, αλλά πολλούς.»
Ο Μαλιούκ δείχνει προσωπικό ενδιαφέρον και για τη μονάδα «Άλφα», που επιχειρεί στην πρώτη γραμμή. Σύμφωνα με την SBU, από τον Φεβρουάριο έχει καταστρέψει σχεδόν 2.000 τανκς, πάνω από 3.000 τεθωρακισμένα, δεκάδες συστήματα πυραύλων και στρατιωτικές εγκαταστάσεις – ακόμα και περισσότερα από 30 διυλιστήρια.
Αν και οι ιδέες για την Επιχείρηση «Ιστός Αράχνης» γεννήθηκαν, όπως λένε, στα «βαθιά» της υπηρεσίας, ο Μαλιούκ είχε την ικανότητα να τις προωθήσει και να κερδίσει την υποστήριξη του Ζελένσκι. «Υπήρχε μεγάλη πιθανότητα ο πρόεδρος να την απορρίψει», λέει πρώην πράκτορας της SBU. «Αλλά ο Μαλιούκ τον έπεισε.»
Ο δημοσιογράφος Γιούρι Μπούτουςοφ ανέφερε πως ο Μαλιούκ παραμερίζει ιεραρχίες και προωθεί ριψοκίνδυνους νέους αξιωματικούς. “Είναι διαφορετικός – δεν ασχολείται με πολιτικά ή οικονομικά συμφέροντα. Θέλει μόνο να κερδίσει τον πόλεμο”.
Κυβερνητικές πηγές λένε ότι η εκτενής δημοσιότητα γύρω από την επιχείρηση ήταν απόφαση του Ζελένσκι, όχι του ίδιου. «Ο Ζελένσκι ζει για τα φώτα της δημοσιότητας», λέει κυβερνητικός αξιωματούχος. «Ο Μαλιούκ είναι λακωνικός. Περιμένει το ίδιο και από τους υφισταμένους του.»
Η επιτυχία και η ισχύς δεν φαίνεται να τον έχουν αποπροσανατολίσει. «Αν δει προβλήματα, γίνεται σκληρός», λέει δεύτερο στέλεχος της SBU. «Αλλά κατά βάση είναι εποικοδομητικός. Δίνει χρόνο στους ανθρώπους του. Το carte blanche δεν στο χαρίζουν – το κερδίζεις. Και ο Μαλιούκ το έχει κερδίσει.»
